Rusza projekt polskiego wydania Sefer Lukow

„Sefer Lukow”, czyli „Księga pamięci gminy żydowskiej w Łukowie”, to jedno z najważniejszych źródeł dotyczących historii żydowskich mieszkańców miasta. Wydana w Tel Awiwie w 1968 roku, liczy ponad 650 stron i zawiera wspomnienia, relacje oraz opisy życia łukowskiej społeczności żydowskiej, spisane w językach jidysz i hebrajskim.

Przed II wojną światową w Łukowie mieszkało około 6 tysięcy Żydów. Ich społeczność stanowiła istotną część gospodarczego, społecznego i kulturalnego życia miasta. Jej kres przyniósł Holokaust, a „Sefer Lukow” powstała jako świadectwo zniszczonego świata. Wśród autorów byli ocaleni z Zagłady, którzy chcieli zachować pamięć o ludziach, rodzinach, miejscach i codziennym życiu przedwojennego Łukowa.

Za przekład i wydanie księgi odpowiada Łomżyńskie Towarzystwo Naukowe im. Wagów, specjalizujące się w tłumaczeniu i publikowaniu ksiąg pamięci dotyczących społeczności żydowskich północno-wschodniej Polski. Partnerem projektu będzie Miejska Biblioteka Publiczna im. Henryka Sienkiewicza w Łukowie. Opiekę naukową i merytoryczną nad polskim wydaniem objął dr Krzysztof Czubaszek, historyk, autor książki „Żydzi Łukowa i okolic” oraz badacz dziejów łukowskiej społeczności żydowskiej.

W spotkaniu inaugurującym projekt wezmą udział także dr Małgorzata Frąckiewicz, wiceprezes Łomżyńskiego Towarzystwa Naukowego im. Wagów i prezes Polskiego Towarzystwa Historycznego Oddział w Łomży, oraz Mariusz Chudek, dyrektor Miejskiej Biblioteki Publicznej w Łukowie.

Do tej pory księga nie była szerzej dostępna w Polsce ze względu na język oryginału. Wybrane informacje i fotografie wykorzystano w książce „Żydzi Łukowa i okolic” autorstwa Krzysztofa Czubaszka, wydanej w 2008 roku. Polskie wydanie całości ma umożliwić szerszemu gronu odbiorców korzystanie z tego źródła.

Data spotkania upamiętnia początek likwidacji łukowskiej społeczności żydowskiej przez Niemców. 5 października 1942 roku rozpoczęły się masowe mordy i deportacje łukowskich Żydów.

Po spotkaniu, około godz. 12.30, uczestnicy złożą kwiaty w miejscach pamięci poświęconych łukowskim Żydom: przy tablicy na budynku PZU/PKO przy ul. Wyszyńskiego oraz pod pomnikiem u zbiegu ulic Zdanowskiego i Staropijarskiej. Rozpoczęcie prac nad polskim wydaniem ma być krokiem w odkrywaniu wielokulturowej historii Łukowa i umożliwić poznanie dziejów ludzi, którzy przed II wojną światową współtworzyli miasto.

_{Źródło: Urząd Miasta Łuków}